7.Sınıf Orantı Çeşitleri: Doğru Orantı-Ters Orantı
⚖️ Orantı Çeşitleri
Kesirler, Çapraz Çarpımlar ve Düz Çarpımlar
🤔 Orantı Nedir?
İki oranın birbirine eşitliğine orantı denir. Matematiksel olarak şöyle gösterilir:
Burada en temel kural İçler Dışlar Çarpımıdır: a . d = b . c
İki çokluktan biri artarken diğeri de aynı oranda ARTIYORSA (veya biri azalırken diğeri de azalıyorsa) buna doğru orantı denir.
⚔️ Çözüm Taktiği: ÇAPRAZ ÇARPIM
Verilenleri alt alta yaz ve çapraz (X şeklinde) çarp.
Elma artarsa fiyat da artar -> Doğru Orantı
3 kg ➡️ 45 TL
5 kg ➡️ x TL
Çapraz Çarp: 3 . x = 5 . 45
3x = 225
✅ Cevap: x = 75 TL
Soru:
İki çokluktan biri artarken diğeri aynı oranda AZALIYORSA buna ters orantı denir.
➖ Çözüm Taktiği: DÜZ (YAN YANA) ÇARPIM
Verilenleri alt alta yaz ve yan yana oklar çizerek çarp.
Usta sayısı artarsa gün azalır -> Ters Orantı
4 usta ➡️ 10 gün
8 usta ➡️ x gün
Düz Çarp: 4 . 10 = 8 . x
40 = 8x
✅ Cevap: x = 5 gün
Soru: Özdeş 6 musluk bir havuzu 12 saatte dolduruyor. Musluk sayısı 9’a çıkarsa kaç saatte dolar? Musluk artarsa süre kısalır (T.O.) 6 . 12 = 72 (Sabit sayı) 9 . x = 72 olmalı. ✅ Cevap: x = 8 saat
