6.Sınıf Maarif Matematik Bir Olayın Olasılığı Konu Anlatımı ve Online Çalışma kağıdı
Düşünelim: Bir madenî paranın yazı veya tura gelme şansı eşittir. Ancak bir plastik şişe kapağını havaya attığınızda durum farklıdır. Kapak bazen düz, bazen ters, bazen de yan düşebilir. Bu kapağın nasıl düşeceğini matematiksel bir formülle mi hesaplarız, yoksa defalarca atıp sonuçları gözlemleyerek mi tahmin ederiz?
Bir olayın olma olasılığını, o olayla ilgili geçmişte yapılan deneylere veya gözlemlere dayanarak hesaplamaya Deneysel Olasılık denir.
Örnek: 10 atıştan 7’sinde basket olduysa, basket atma olasılığı deneysel olarak 710‘dur.
Aşağıdaki olayların olasılıklarını gözlem sonuçlarına (verilere) göre hesaplayalım.
Bir ampul fabrikasında kalite kontrolü için rastgele seçilen 200 ampulden 8 tanesinin bozuk olduğu görülmüştür.
Soru: Bu banttan çıkan bir sonraki ampulün bozuk olma olasılığı kaçtır?
İstenen Durum (Bozuk): 8
Toplam Deneme: 200
Olasılık = 8200 (Sadeleştirirsek: 4100 = %4)
Mete Gazoz, antrenmanda attığı 50 okun 45 tanesini sarı bölgeye (tam isabet) atmıştır.
Soru: Mete’nin bir sonraki atışının sarı bölgeye isabet etme olasılığı nedir?
İsabet Sayısı: 45
Toplam Atış: 50
Olasılık = 4550 (Genişletirsek: 90100 = %90)
Bir kavanozdan rastgele çekilen şekerlerin renkleri kaydedilip geri atılıyor. 40 denemede; 10 Kırmızı, 20 Mavi, 10 Yeşil gelmiştir.
Soru: Çekilecek bir sonraki şekerin MAVİ olma olasılığı kaçtır?
Mavi Gelme Sayısı: 20
Toplam Deneme: 40
Olasılık = 2040 = 12 (%50)
Aynı duraktan geçen 60A otobüsü son 10 seferin 3’ünde geç kalmış, 7’sinde zamanında gelmiştir.
Soru: Otobüsün bir sonraki seferde geç kalma olasılığı kaçtır?
Geç Kalma Sayısı: 3
Toplam Sefer: 10
Olasılık = 310 (%30)
Soru: Bir madenî para 20 kez havaya atılıyor. Sonuçlar: 12 Yazı, 8 Tura.
Buna göre, paranın Yazı gelme deneysel olasılığı nedir?
(Not: Teorik olasılık %50 olsa da deney sonucumuz %60 çıkmıştır.)
Aşağıdaki cümlelerde boş bırakılan yerlere artar, deneysel, teorik, 0, 1, gözlem, paya, paydaya gibi uygun ifadeleri yazınız.
